Υπάρχει ένα συναίσθημα που οι περισσότεροι φροντιστές γνωρίζουν πολύ καλά.
Αλλά σπάνια μιλούν γι’ αυτό.
Η ενοχή.
Η ενοχή επειδή κουράστηκες.
Επειδή δεν αντέχεις άλλο.
Επειδή θέλησες λίγο χρόνο για σένα.
Και κάπου εκεί εμφανίζεται η σκέψη:
«Δεν δικαιούμαι να κουραστώ.»
Από πού γεννιέται η ενοχή του φροντιστή;
Οι γονείς και οι φροντιστές παιδιών με αναπηρία ζουν σε μια καθημερινότητα γεμάτη ευθύνη.
Υπάρχουν ανάγκες που δεν μπορούν να περιμένουν.
Ραντεβού, θεραπείες, αποφάσεις, αγωνία για το μέλλον.
Μέσα σε όλα αυτά, η κοινωνία –άλλοτε σιωπηλά, άλλοτε φανερά– περιμένει από τον φροντιστή να είναι:
- πάντα δυνατός
- πάντα υπομονετικός
- πάντα διαθέσιμος
Και όταν εσύ κουράζεσαι, δεν θυμώνεις με τις συνθήκες.
Θυμώνεις με τον εαυτό σου.
Η διαδρομή της φροντίδας δεν ξεκινά από επιλογή αλλά από την ίδια τη ζωή. Όπως γράφω και στο άρθρο μου «Η απόφαση να γίνω Life Coach» ο ρόλος του φροντιστή γεννιέται μέσα από την καθημερινότητα και τις ανάγκες που δεν μπορούν να περιμένουν.
«Υπάρχουν και χειρότερα…»
Αυτή η φράση έχει στοιχειώσει πολλούς φροντιστές.
«Δεν πρέπει να παραπονιέμαι.»
«Άλλοι περνούν χειρότερα.»
«Το παιδί μου με χρειάζεται.»
Και έτσι η κούραση δεν αναγνωρίζεται.
Καταπιέζεται.
Όμως η κούραση που δεν ακούγεται, δεν εξαφανίζεται.
Μετατρέπεται σε εξάντληση, θυμό, απομόνωση.
Όταν η αυτοφροντίδα μοιάζει εγωισμός
Για πολλούς φροντιστές, η ιδέα της αυτοφροντίδας συνοδεύεται από ενοχές.
Σαν να προδίδουν τον ρόλο τους αν φροντίσουν τον εαυτό τους.
Όμως η αλήθεια είναι απλή και δύσκολη μαζί:
👉 Δεν μπορείς να στηρίζεις τους άλλους, αν εσύ καταρρέεις.
Η αυτοφροντίδα δεν είναι πολυτέλεια.
Δεν είναι εγωισμός.
Είναι αναγκαιότητα.
Όταν η ενοχή κυριαρχεί, ο φροντιστής συχνά απομακρύνεται από τις δικές του ανάγκες. Στο άρθρο «Όταν ο φροντιστής ξεχνά τον εαυτό του» μιλάω πιο αναλυτικά για το πώς αυτή η αποσύνδεση γίνεται σιωπηλά και σταδιακά.
Το δικαίωμα να είσαι άνθρωπος
Το να κουράζεσαι δεν σημαίνει ότι αγαπάς λιγότερο.
Δεν σημαίνει ότι αποτυγχάνεις.
Σημαίνει ότι είσαι άνθρωπος.
Έχεις δικαίωμα:
- να εξαντλείσαι
- να θυμώνεις
- να ζητάς βοήθεια
- να χρειάζεσαι στήριξη
Η δύναμη δεν είναι να αντέχεις τα πάντα σιωπηλά.
Η δύναμη είναι να αναγνωρίζεις τα όριά σου.
Η δύναμη δεν είναι να αντέχεις τα πάντα σιωπηλά αλλά να αναγνωρίζεις τα όριά σου. Θα μιλήσουμε πιο αναλυτικά γι’ αυτό σε επόμενο άρθρο με θέμα «Η ανθεκτικότητα δεν είναι να αντέχεις τα πάντα».
Μικρά βήματα χωρίς ενοχές
Η απενοχοποίηση δεν έρχεται με μεγάλες αποφάσεις.
Έρχεται με μικρά βήματα.
Να πεις «κουράστηκα» χωρίς να απολογηθείς.
Να ζητήσεις βοήθεια, ακόμα κι αν δεν είσαι στα όριά σου.
Να επιτρέψεις στον εαυτό σου λίγα λεπτά ανάσας.
Όχι για να γίνεις «καλύτερος φροντιστής».
Αλλά για να παραμείνεις παρών.
Οι φροντιστές χρειάζονται φροντίδα
Αυτό δεν είναι σύνθημα.
Είναι αλήθεια.
Αν είσαι γονιός ή φροντιστής παιδιού με αναπηρία και νιώθεις ενοχές επειδή κουράζεσαι, θέλω να το ξέρεις:
Δεν κάνεις κάτι λάθος.
Και δεν χρειάζεται να τα καταφέρνεις μόνος σου.
Αν κάποια στιγμή νιώσεις ότι χρειάζεσαι χώρο, κατανόηση ή καθοδήγηση, είμαι εδώ.
Με κατανόηση,
Αφροδίτη 🌱